Gri Pasaport Nedir – Gri Pasaport Kimler İçin?

Yeşil geçişlik kadar popüler olmasa da bilhassa yurt haricinde çalışan kamu görevlilerinin ve ailelerinin oldukca iyi bilmiş olduğu bir geçişlik çeşidi var: Gri geçişlik. Hizmet pasaportu olarak da malum gri geçişlik, ayrıcalıklı geçişlik türlerinden bir tanesi. Dolaşım gücü son aşama yüksek pasaportlardan bir tanesi olan gri pasaportu elde etmenin şartları ise yeşil pasaporttan değişik. Bazı kamu çalışanları yeşil geçişlik için lüzumlu şartları yerine getiremediği için, alternatif bir yol bulunabilir düşüncesiyle geçişlik türleri üstüne ve gri geçişlik üstüne araştırmalar yapıyor. Gri geçişlik nedir?

Gri geçişlik kimlere verilir, gri geçişlik başvurusu iyi mi yapılır, gri geçişlik iyi mi alınır, gri geçişlik harcı ne kadar, gri geçişlik tutarları, gri geçişlik süresi, gri geçişlik defter bedeli, gri geçişlik hangi ülkelerde geçerli ve gri geçişlik talebe için alınabilir mi benzer biçimde en oldukca dört gözle beklenen soruların cevapları yazımızda bulabilirsiniz.

gri pasaport nedir

Gri Geçişlik Nedir?

Gri pasaportu devamlı gri geçişlik adıyla duymazsınız. Pasaportlar bir tek halk içinde renkleriyle isimlendirilirler. Gri pasaportun resmi adı “hizmet damgalı geçişlik” olarak geçmektedir. Hizmet pasaportu olarak da malum gri geçişlik, ilgili Kanun gereği yurt dışına devlet hizmet için gidenlere verilir. Gri geçişlik 5 yıllığına verilir, sadece vazife süresini kapsayacak şekilde geçerlidir. Bu geçişlik türünün en mühim özelliği, tıpkı yeşil geçişlik benzer biçimde yüksek dolaşım gücüne haiz olmasıdır. Gri geçişlik ile dünyanın birçok ülkesin vizesiz gidebilirsiniz.

Gri Pasaportun Yeşil Pasaporttan Farkları Nedir?

Gri pasaportun yeşil pasaporttan bazı mühim farkları vardır. İki geçişlik arasındaki temel ve en mühim fark şudur: yeşil geçişlik kişinin kamu göreviyle bağlantılı olarak verilmez. Sadece hizmet pasaportu kamu göreviyle direkt bağlantılı olarak verilen bir “kamu görevi” pasaportudur. Doğrusu bu pasaportu kişisel işleriniz, tatilleriniz ya da başka ihtiyaçlarınız için çıkartamazsınız. Gri geçişlik bir tek resmi kamu görevine gitmek suretiyle çıkartılır.

Yeşil geçişlik ise, bu geçişlik türünü hak eden kişilerin ve ailelerinin kişisel amaçlarla da kullanabilecekleri bir geçişlik çeşididir. Yeşil pasaportu gri pasaporttan daha popüler kılan en mühim fark budur. İki pasaportun bu fark haricinde belirgin bir farkı bulunmuyor.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Geçişlik Kimlere Verilir?

Ilk olarak bir kişinin gri geçişlik almasının ilk şartı siyah ya da yeşil pasaporta haiz olmamaktır. Aslına bakarsak bu bir şarttan ziyade, gri pasaportun yolunu açan bir durumdur. Bir devlet memuru yurt dışına göreve gidecekse, sahibi olduğu siyah geçişlik ya da yeşil geçişlik ile gidebilir. Bu durumda gri geçişlik almasına gerek kalmaz. Sadece şahıs bu iki geçişlik türüne haiz değilse, o vakit gri geçişlik tercih edilmektedir.

Gri geçişlik spesifik olarak şu kişilere verilir:

  • Hükümet, hususi idareler ya da belediyeler tarafınca resmi görevlendirme ile yurt dışına gönderilenlere ya da yurt haricinde görevlendirilenlere
  • Türkiye Cumhuriyeti’nin üyesi olduğu internasyonal kuruluşlarda işgören olarak çalışan kişilere
  • Türk Kızılayı ve Türk Hava Kurumu tarafınca yurt haricinde görevlendirilen kişilere
  • Gri geçişlik alma hakkına haiz kişinin eşi ile reşit olmayan ya da reşit olup ebeveyni ile ikamet eden, evli olmayan, çalışmayan ve tahsil gören 25 yaş altı çocuklarına

Gri Geçişlik Talebe İçin Alınır Mı?

Öğrencilere de gri geçişlik verilmektedir. Gri geçişlik almaya hak kazanan kişinin 18 yaş altı evlatları ile 25 yaş altı talebe, çalışmayan, bekar evlatları gri geçişlik alabilmektedir. Bu talebe grubuna açık öğretim öğrencileri de dahildir. Sadece kişinin öğrenciliğini talebe belgesi ile kanıtlayabilmesi gerekir.

Engelli Bireyler Gri Geçişlik Alabilir Mi?

Gri geçişlik almaya hak kazanan kişinin bakıma muhtaç zihinsel ya da bedensel engelli evlatları da gri geçişlik alabilir. Zihinsel engelli kişiler için hastaneden alınan sıhhat raporu, zihinsel engelli kişiler için vasi belgesi benzer biçimde belgeler gerekir.

Gri Geçişlik Ne Kadar Süreyle Veriliyor?

Gri geçişlik 5 yıllığına verilir. Sadece kişiler yurt dışı görevleri sürdüğü müddetçe gri pasaportlarını yenileyebilirler. Gri pasaportun yenilenmesi işlemi evvelinde damga düzeltmesi ile kolay bir halde gerçekleştirilebiliyordu. Sadece artık bu işlem mümkün değil. Gri pasaportun süresi dolunca tıpkı yeni geçişlik çıkarıyormuş benzer biçimde müracaat işlemlerini yeniden etmeniz gerekiyor.

Gri Geçişlik Geçişlik Süresi Bitince Ne Yapılır?

Gri geçişlik süresi bittiği halde göreviniz devam ediyorsa geçişlik yenileme işlemi yapılır. Sadece, vazife süreniz bittiyse ve ülkenize dönmeniz gerekiyorsa, pasaportunuzu ülkenize dönüşte yanınızda götürmeniz ve kurumunuza teslim etmeniz gerekiyor. Vazife süreniz dolduğunda pasaportunuzu iade etmeyi ihmal etmeyin.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Geçişlik Iyi mi Çıkartılır?

Kurumunuz tarafınca yurt dışına hizmet için gönderiliyorsanız ve gri pasaporta başvuracaksanız, ilk olarak toplamanız ihtiyaç duyulan bazı evraklar var. Gri geçişlik almak için lüzumlu evrakları toplamadan gri pasaporta başvurmak mümkün değil.

Gri Geçişlik İçin Lüzumlu Evraklar

Ilk olarak her geçişlik için toplanması ihtiyaç duyulan standart evraklar toplanmalı:

  • T.C. kimlik kartı, nüfus cüzdanı ya da geçici kimlik belgesi (Sürücü belgesi kabul edilmez.)
  • Daha evvelinde alınmış geçişlik (var ise dosyaya eklenmiş olur, bir tek aslı kabul edilir)
  • 2 tane biometrik fotoğraf (hatasız fotoğraf elde etmek için bir tek nüfus müdürlüğüne yakın ustalaşmış fotoğrafçıları kullanmanız tavsiye edilir.)
  • Geçişlik defter bedeli dekontu (“eğitim edilmiştir” yazısı ve veren görevlinin ıslak imzası ile adınızı, soyadınızı, kimlik numaranızı ve eğitim edilen tutarı içermelidir.)

Bu belgeler, tüm geçişlik müracaat sahiplerinin istisnasız bir araya getirmesi ihtiyaç duyulan belgelerdir. Bu belgeler olmaksızın geçişlik başvurusu yapmak mümkün değildir. Sadece bu belgelere ek olarak gri geçişlik başvurusunda en mühim belge hizmet pasaportu talep formudur. Bu formu çalıştığınız kurumdaki yetkili kişiden ıslak imzalı ve damgalı olarak almalısınız. Formun önlü ve arkalı olarak tek sayfaya basıldığından güvenli olun. Yoksa biçim geçersiz olacaktır.

Ek olarak hususi şartlarınıza bakılırsa bir araya getirmeniz ihtiyaç duyulan bazı öteki belgeler vardır. Reşit olmayan ve engelli bireyler için kanuni temsilcilerden muvafakatname gerekir. Bu muvafakatnameyi noterde düzenletmeniz gerekmez. Gideceğiniz nüfus müdürlüğünden müracaat öncesi temin edip imzalayabilirsiniz. Eğer anne babalar evliyse iki şahıs de başvuruda bulunmalı ve ayrı ayrı muvafakatname düzenlemelidir. Boşanmış kişiler için velayetname örneği ve velayet sahibinin muvafakatnamesi yeterlidir. Sadece ebeveynlerden birisi, herhangi bir sebepten dolayı o esnada başvuruda bulunmayacaksa, düzenlenecek muvafakatname noter onaylı olmalıdır.

Ebeveynlerin herhangi birisi için cezaevinde olma durumu var ise o şahıs için muvafakatname yerine cezaevi yönetiminden temin edilecek belge kafi olmaktadır. Fizyolojik engelli bireyler için sıhhat kurulu raporu, bedensel engelli kişiler için vasi sonucu ek olarak müracaat dosyasına eklenmelidir.

Gri Geçişlik Başvurusu Iyi mi Yapılır?

Tüm belgelerinizi eksiksiz olarak dosyanıza ilave ettikten sonra ilk olarak defter bedelini, Maliye Bakanlığı’nın vergi eğitim anlaşması olduğu bankaların veznelerinden yatırın. Bu bankaların en bilinenleri Halkbank, Ziraat, İş Bankası, Güvence olmakla beraber neredeyse her banka vergi tahsilatı yapmaktadır. Size o an en yakın bankaya uğrayarak defter bedeli yatırıp yatıramayacağınızı sorabilirsiniz.

Gri Geçişlik Defter Bedeli

2020 senesinde defter bedeli olarak 160,00 TL ödemeniz gerekmektedir. Alacağınız dekontta isminizin, soy isminizin ve tutarın açık bir halde görülmesi gerekir. Ek olarak dekontun üstünde “eğitim edilmiştir” mührü ve ıslak imza ne olursa olsun bulunmalıdır. Islak imza, tutarı eğitim eden görevlinin imzası olmalıdır.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Geçişlik Harcı Ne Kadar?

Gri geçişlik başvuruları geçişlik harçlarından muaf başvurular olduğundan, geçişlik harcı ödemeniz gerekmez. Ayrıcalıklı bir geçişlik olan gri pasaportun en mühim özelliklerinden bir tanesi de harç tutarı gerektirmemesidir.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Geçişlik Tutarları

Yukarıda verdiğimiz bilgilerde görüldüğü suretiyle gri geçişlik alacak kişilerin bir tek defter bedeli ücretini ödemesi gerekir. Gri geçişlik almak için 160,00 TL haricinde bir ödeme yapmanız gerekmiyor. Sadece, bu ödemenin ailenin her ferdi için ayrı ayrı yapılması gerekiyor. Doğrusu 4 kişilik bir aile gri geçişlik fiyatını 640,00 TL olarak hesaplayabilir.

Bu tutarı ve yazıda bahsi geçmesi olası hiçbir tutarı nüfus müdürlüklerine ödeyemezsiniz. Şehrinizdeki nüfus müdürlükleri ödeme kabul etmeyeceği için buluşma başvurusuna gitmeden ilkin ne olursa olsun geçişlik bedelini ödemiş olmanız gerekmektedir. Aksi halde müdürlük, geçişlik başvurunuzu kabul etmeyecektir.

Gri Geçişlik Randevusu Iyi mi Alınır?

Hemen sonra buluşma aşamasına geçebilirsiniz. buluşma.nvi.gov.tr adresinden e mail onayı yaparak ya da Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü’nün buluşma telefon numarası olan ALO 199 hattını arayarak yapabilirsiniz. Kesinlikle geçişlik alma amacınızı belirtin ve gri geçişlik alacağınızı açıklayın. Gri geçişlik işlemleri ilçe nüfus müdürlüklerinden yapılamaz. Gri geçişlik alacak kişilerin bir tek il nüfus müdürlüklerinden buluşma alması gerekir. Aslına bakarsan telefondaki görevli sizi bu mevzuda uyaracaktır. Sadece gene de bu noktaya dikkat edin. Buluşma günü şaşırıp ilçe nüfus müdürlüğüne giderseniz, randevunuzu kaçırabilirsiniz.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Geçişlik Başvurusunda Dikkat Edilmesi Gerekenler

Bazı oldukca mühim detayları bilmezseniz, gri geçişlik başvurusu yaparken mağdur olabilirsiniz. O mühim bilgilerden ilki aldığınız geçişlik talep yazısının 60 gün geçerli olacağıdır. Talep yazısını aldıktan sonrasında 60 gün içinde geçişlik başvurunuzu gerçekleştirmezseniz yeniden geçişlik talep yazısı almanız gerekir.

Bir öteki oldukca mühim mevzu ise geçişlik müracaat zamanı. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, gri geçişlik alacak kişilerin şu vakit dilimlerinden ilkin başvurmalarını istemiyor:

  • Gideceğiniz ülke vize istemiyorsa ve gidiş tarihinize 15 günden fazla süre var ise BAŞVURMAYIN.
  • Gideceğiniz ülke vize istiyorsa ve gidiş tarihinize gidiş tarihinize 25 günden fazla süre var ise BAŞVURMAYIN.

Doğrusu genel müdürlük, bilerek geç müracaat yapmanızı talep ediyor. Sadece burada bir başka husus daha var. Yukarıda vize istiyorsa / vize istemiyorsa olarak belirttiğimiz durum, gri pasaporttan vize isteyip istememe durumudur. Mesela Schengen ülkeleri gri pasaporttan vize istemezken, İngiltere istemektedir. Dolayısıyla İngiltere’ye göreve gidecek bir kamu görevlisi, YALNIZCA gidiş evveliyatına son 25 gün kala geçişlik başvurusunu gerçekleştirebilir.

Gri Geçişlik Nedir? Geçişlik Teslimatı Ne Süre Yapılır?

Geçişlik başvurusunu geç yaptığınızı kesinlikle düşünmeyin. Gri pasaportunuz kesinlikle oldukca kısa bir sürede elinizde olacak. Aslına bakarsan oldukça süratli yürüyen geçişlik müracaat işlemlerinde gri pasaportlar, öteki pasaportlara bakılırsa daha süratli teslim edilmektedir. Düzgüsel pasaportların basımı ve gönderimi 5-7 gün sürerken, gri pasaportlar bir tek Ankara’nın Gölbaşı ilçesindeki Geçişlik Basım Merkezi’nde basılmasına karşın, hangi şehirde olursanız olun 2-3 günde elinize geçecektir.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Geçişlik Avantajları Neler?

Aslına bakarsak genel olarak sıralamış olsak da, gene de toplu bir halde gri geçişlik avantajları mevzusuna değinmek istedik. Gri pasaportun avantajları şu şekilde sıralanabilir:

  • Harç muafiyeti
  • Yüksek dolaşım gücü
  • Hızla basılması ve müracaat sahibine ulaştırılması

Harç muafiyeti mevzusundan başlamış olacak olursak, geçişlik harç ücretlerinin ciddi anlamda yükselmesi, bu pozitif yanları daha da mühim hale getiriyor. Gri geçişlik alacak kişiler her yıl zamlanan geçişlik harçlarını ödemek zorunda değildir.

Yüksek dolaşım gücü bakımından ele alındığında bu geçişlik, hakkaten birçok kişiyi heveslendirecektir. Bordo pasaportluların vize ile giriş yapmış olduğu tam 52 ülkeye, gri pasaportlular vizesiz giriş yapabiliyor. Fazladan tüm Türk vatandaşlarının vizesiz girebileceği 102 olduğu düşünüldüğünde, gri pasaportun ne kadar yüksek bir dolaşım gücüne haiz olduğu görülebilir.

Oldukca süratli basılması ve teslim edilmesi mevzusuna da değinmiştik. Öteki pasaportlarla kıyaslandığında, hizmet pasaportları oldukca daha süratli bir halde müracaat sahibinin eline geçmektedir.

Gri Geçişlik Dezavantajları

Gri pasaportun iki temel dezavantajı var. Birincisi, kesinlikle geçişlik sahibinde kalmıyor. Görevi biten ve ülkesine dönen geçişlik sahibi ne olursa olsun gri pasaportunu iade etmekle yükümlü. (Oysa birebir aynı avantajlara haiz yeşil geçişlik sahibine kalmaktadır.)

Gri pasaportun öteki büyük dezavantajı ise, bir tek vazife amaçlı gezilerde kullanılmasıdır. Kişinin kişisel gezileri ve işleri için kullanılamaz. (Oysa birebir aynı avantajlara haiz yeşil geçişlik her türlü amaç için kullanılabilir.)

Gri Geçişlik Nedir? Hizmet Pasaportundan Umuma Mahsus Pasaporta Geçiş Yapmak

Birçok şahıs yurt dışı ziyaretlerine devam edebilmek için, görevi bitip ülkesine döndüğünde gri pasaporttan bordo pasaporta geçmek istiyor. Sadece hizmet pasaportu çalışılan kuruma iade edilmiş olduğu için bu aşamada ortaya bir mesele çıkmaktadır. Bundan dolayı bordo geçişlik başvurularında, önceki pasaportlar talep edilmektedir.

Bu durumda olan kişiler kurumlarından gri pasaportu iade ettiğine dair bir yazı alıp, bu yazıyı bordo geçişlik başvurularına eklemelidir. Böylece mesele aşılmış olur ve bordo geçişlik başvurusu gerçekleştirilebilir.

Gri Pasaportu Yalnız Devlet Memurları Mı Alır?

Hayır. Gri pasaportu bir tek kamu görevlilerinin alabileceği yönünde yanlış bir idrak var. Gri pasaportu yurt dışına kamu tarafınca görevlendirilen her meslek sahibi şahıs alabilir.

Gri Geçişlik Nedir? Gri Pasaportun Geçerlilik Süresi Kati Olarak 5 Yıl Mıdır?

Değildir. Bu durum kişiye ve müracaat ülkeye göre değişiklik gösterir.

Gri pasaportun süresi gidilecek ülkenin Türkiye’den istediği minimum geçişlik geçerlilik süresi ile gidecek kişinin kim olduğuna göre değişiklik gösterir. Kamu görevlileri için net 5 senedir. Sadece yurt dışına hizmet için gidecek birisi işgören değilse gri pasaportun geçerlilik süresi birazcık değişik hesaplanıyor.

Mesela o ülkenin Türk vatandaşlarından istediği minimum geçişlik geçerlilik süresi 1 yıl olsun ve gidecek şahıs 3 yıl vazife meydana getirecek olsun. Bu durumda kişinin minimum geçişlik geçerlilik süresi + vazife süresi, doğrusu toplamda 4 yıl gri geçişlik geçerliliği oluyor.

Eğer Yunanistan benzer biçimde Türklerden bir tek 3 ay geçişlik geçerlilik süresi isteyen bir ülkeye göreve gidiyorsanız ve vazife süreniz 2 yıl ise, bu sefer toplamda 2 yıl 3 ay geçişlik geçerlilik süreniz olacaktır. Bu aşamada gri pasaportunuzun geçerlilik süresini hesaplamak için yapmanız ihtiyaç duyulan şey ilk olarak gideceğiniz ülkenin Türkiye’den ne kadar minimum geçişlik geçerlilik süresi istediğini öğrenmeniz olacak. Hemen sonra bu süreye, görevlendirilme sürenizi ilave ederek, pasaportunuzun ne kadar geçerli olacağını bulabilirsiniz. Gri geçişlik durağan(durgun) 5 yıl geçerli diye bir durum söz mevzusu olmamaktadır, sadece çoğu zaman bu şekilde bilinir.

Öteki Sorularınız İçin Yorum Bırakın

Gri geçişlik hakkında akıllara takılan sorulara bu yazımızda cevap bulmaya çalıştık. Yukarıdaki sorular haricinde kalan sorularınızı bizlere yazının altından yorum olarak iletebilirsiniz. Bilgisi olan öteki okurlarımız sorularınızı yanıtlamak isteyecektir. Gri geçişlik hakkında en güncel detayları internet sitemizden takip etmeye devam edebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir